Karides Nasıl Taşınır? Kargo ve Alıştırma Rehberi
Kiraz karides ve diğer akvaryum karidesleri sıcaklık değişimine, sarsıntıya ve su kimyasındaki ani farklara balıklardan daha hassastır. İyi paketlenmiş bir torba, sıcaklığı koruyan bir kutu ve acele etmeden yapılan bir damla alıştırması, taşıma ve kargo sonrası kayıpları büyük ölçüde azaltır.
Karides taşımadan önce ne hazırlamalısın?
Taşıma, karidesi torbaya koymadan önce başlar. 12–24 saat önce yemlemeyi kes. Aç karides daha az dışkılar; bu da kapalı torbada amonyak birikimini azaltır. Daha uzun süre aç bırakmana gerek yoktur.
Torbaya karidesin yaşadığı tankın suyunu koy. İçine küçük bir parça yosun eklemek, karideslerin tutunacak bir yer bulmasını ve taşıma sırasında birbirine çarpmamasını sağlar.
Karides torbası nasıl paketlenir?
- Kalın, sızdırmaz bir akvaryum torbası kullan; mümkünse iki torbayı iç içe geçir. Köşelerin karidesleri sıkıştırmaması için torbanın köşelerini bantla ya da yuvarlak dipli torba kullan.
- Karides sayısına göre bol su koy. Torbanın yaklaşık üçte biri hava kalacak şekilde doldur ve ağzını sıkıca bağla. Satıcılar uzun yolculuklarda hava yerine saf oksijen kullanır.
- Torbayı gazete kâğıdıyla sar ve köpük (strafor) gibi yalıtımlı bir kutuya koy. Kutunun içindeki boşlukları doldur ki torba sallanmasın.
- Soğuk havada ısıtıcı ped, çok sıcak havada soğutucu akü kullanılabilir. İkisini aynı anda kullanma ve hiçbirini torbaya doğrudan değdirme; araya kâğıt koy.
Kargoyla gelen karides nasıl karşılanır?
Paketi gelir gelmez aç ve karidesleri kontrol et. Ölü karides varsa hemen çıkar; çürüyen bir karides kapalı torbadaki suyu hızla bozar.
Önemli: Kapalı torbada saatler boyunca amonyak birikir. Torba kapalıyken suyun pH'ı genellikle düşük kaldığı için bu amonyak görece zararsız durumdadır. Torba açılıp su havayla temas edince pH yükselir ve aynı amonyak daha zehirli hale gelir. Bu yüzden torbayı açtıktan sonra uzun süre bekletme; karidesleri hemen alıştırma kabına al ve damla alıştırmasına başla.
Sıcaklığı eşitlemek için torbayı açmadan önce 15–20 dakika tankın suyunda yüzdürebilirsin. Torba suyu bulanık ya da kötü kokuyorsa alıştırmayı biraz daha hızlı yapmak, karidesleri o suda uzun tutmaktan genellikle daha iyidir.
Damla yöntemiyle alıştırma nasıl yapılır?
- Karidesleri torbanın suyuyla birlikte temiz bir kaba al. Su seviyesi karidesleri örtecek kadar olsun.
- İnce bir hava hortumuyla tanktan kaba sifon başlat.
- Hortuma bir düğüm at ya da küçük bir musluk/mandal takarak akışı saniyede 1–2 damlaya düşür.
- Kaptaki su iki–üç katına çıkana kadar devam et. Bu genellikle 1–2 saat sürer. Satıcının suyu ile tankının değerleri çok farklıysa (özellikle Caridina'da) daha yavaş git.
- Karidesleri bir kepçe ile tanka aktar. Kaptaki suyu tanka dökme.
Alıştırma sırasında ışığı kıs. TDS ölçerin varsa kaptaki suyun değerinin tankınkine yaklaştığını görebilirsin.
Kargo sonrası ilk günlerde ne yapmalısın?
- İlk gün yem verme. Yeni gelen karidesler genellikle yem yemez; verilen yem dibe çöküp suyu bozar.
- Işığı birkaç saat kapalı ya da loş tut, tankın etrafında fazla hareket etme.
- İkinci günden itibaren çok az yem ver ve yiyip yemediklerini gözlemle.
- İlk günlerde büyük su değişimi yapma; değerlerin sabit kalması önemli.
- Taşıma sonrası birkaç gün içinde toplu kabuk değişimi görmek normaldir.
Kargo sonrası karides ölümleri nasıl azaltılır?
İlk günlerdeki kayıplar çoğunlukla şu sebeplerden olur: aşırı sıcak ya da soğuk taşıma, alıştırmanın aceleye getirilmesi, döngüsü tamamlanmamış bir tank ve ilk gün verilen yem.
- Kargoyu aşırı sıcak ya da dondurucu günlerde planlama; bekleyecek bir gün varsa beklemek kayıptan iyidir.
- Teslimatı kimsenin evde olmadığı saatlere denk getirme; paket kapıda beklememeli.
- Tankının döngüsünün tamamlandığından emin ol. Ayrıntılar karides tankı kurulumu rehberinde.
- İlk günler karidesleri sık kontrol et, ölüleri hemen çıkar.
Karideslerin bir süre saklanması normaldir. Ama yan yatıp kalkamayan, sürekli çırpınan ya da hiç hareket etmeyen karidesler ciddi stres ve kötü su işaretidir; hemen su değerlerini kontrol et. Olası sebepleri karides ölüm sebepleri rehberinde sıraladık.
Bu rehberdeki değerler ve öneriler, karides hobisinde yaygın kabul gören genel bilgilerdir. Karidesin geldiği hatta, suyuna ve üreticisine göre farklılık gösterebilir. Tankında değişiklik yaparken küçük adımlarla ilerle.